Belemmerende regels bij het verlenen van mantelzorg

Mensen die mantelzorg verlenen, hebben te maken met verschillende wet- en regelgeving. Die wordt niet altijd als eenvoudig ervaren. Volgens Mezzo, de belangenorganisatie voor mantelzorgers, ontmoedigen de regels het geven van mantelzorg. Dit wringt met de gedachte dat informele zorg een steeds belangrijker aandeel in de zorg krijgt, aldus de organisatie.

Met welke regels hebben mantelzorgers te maken?

Volgens Mezzo hebben mantelzorgers vooral last van onderstaande regels:

Kostendelersnorm (Participatiewet)

Deze norm bepaalt hoeveel bijstand iemand krijgt als hij of zij met meerdere personen in één huis woont. Als mantelzorgers met bijvoorbeeld een bijstandsuitkering intrekken bij degenen aan wie zij zorg verlenen, worden zij op de uitkering gekort. Dit geldt ook voor mantelzorgers met een bijstandsuitkering die meer dan drie nachten in de week bij degene die zij verzorgen verblijven. Voor uitkeringsgerechtigde mantelzorgers vormen deze bepalingen een hoge drempel om iemand intensieve zorg te verlenen.

Medehuurderschap (Burgerlijk Wetboek)

Als een mantelzorger intrekt bij degene die zorg nodig heeft en binnen 2 jaar overlijdt, loopt de mantelzorger het risico dat hij of zij de woning moet verlaten. De wet stelt dat mensen minimaal 2 jaar bij de hoofdhuurder moeten wonen om medehuurder te worden. Door deze lange termijn hebben mantelzorgers lang onzekerheid of zij in het huis kunnen blijven wonen.

Mantelzorgverklaring (gemeentelijke regelgeving)

Veel gemeenten vragen om een mantelzorgverklaring als een mantelzorgwoning wordt gebouwd. De juridische grondslag voor de verklaring ontbreekt, waardoor vertraging kan ontstaan in het bouwproces.

Ontheffing sollicitatieplicht (gemeentelijke regelgeving)

Mantelzorgers met een bijstandsuitkering hebben niet automatisch recht op een aantal maanden ontheffing van de sollicitatieplicht als zij een naaste verzorgen, zoals mensen met een WW-uitkering. Het is aan gemeenten om te beslissen hoe zij hier mee omgaan.

Persoonsgebonden budget (gemeentelijke regelgeving)

Het is niet bij alle gemeenten mogelijk om mantelzorgers voor hun zorgtaken te betalen vanuit een persoonsgebonden budget. Gemeenten verwachten dat veel mantelzorgers dan uitbetaald willen worden. Dit ontmoedigt het geven van mantelzorg.

Hoge lasten mantelzorgers

De stapeling van regels leidt tot hoge lasten voor mantelzorgers. Het regelen van zaken, het invullen van formulieren en andere administratieve rompslomp zorgt ervoor dat mantelzorgers steeds minder aan hun eigenlijke taak toekomen: het zorgen voor de ander. Minder wantrouwende wetgeving is volgens Mezzo nodig om tot een oplossing te komen.

Effectieve regels maken zorgen weer mogelijk

Sira Consulting ondersteunt gemeenten en het ministerie bij het oplossen van knellende regelgeving op allerlei gebieden, zoals zorg, onderwijs, bouwen en wonen. Een methode die wij bijvoorbeeld kunnen inzetten, is de klantreismethodiek. Hiermee gaan we na wat de knelpunten zijn en hoe deze opgelost kunnen worden vanuit het perspectief van de mantelzorger. Op basis hiervan schetsen we de ideale klantreis. Op deze manier kan mantelzorg weer écht zorgen worden.

Terugblik week 47

In dit bericht blikken we kort terug op enkele interessante nieuwsberichten uit week 45. Overheden zijn continue bezig met het maken van nieuw beleid en het effectiever en efficiënter maken van bestaand beleid. Dit heeft gevolgen voor ondernemers en burgers, soms positief en soms negatief.


Aedes, BZK, Aw en WSW sluiten convenant over informatie-uitwisseling

Aedes, de brancheorganisatie voor woningcorporaties, stemt in met het concept Convenant Verbeteren Informatievoorziening Woningcorporatiesector. Naast Aedes, zijn ook het ministerie van BZK, de Autoriteit woningcorporaties en het Waarborgfonds Sociale Woningbouw betrokken bij het convenant.

Het convenant bevat afspraken om de kwaliteit van de verantwoordings- en prognose-informatie (dVi en dPi) te verbeteren en de uitwisseling van deze informatie efficiënter te laten verlopen. Dit willen zij realiseren door Standard Business Reporting (SBR) te gebruiken als standaard voor zowel het jaarverslag als dVi en dPi.

Sira Consulting heeft eerder dit jaar uitgebreid onderzoek verricht naar de mogelijkheden om de regeldruk voor woningcorporaties te verlagen.

Bron: Aedes: Leden Aedes stemmen voor convenant informatievoorziening


Aanpak regeldruk in de zorg

Vertegenwoordigers van wijkverpleegkundigen, toezichthouders, zorgaanbieders en zorgverzekeraars zijn om tafel gegaan met minister Hugo de Jonge van Volkgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) om concrete afspraken te maken over de aanpak van administratieve knelpunten. Voorjaar 2018 moeten verpleegkundigen al worden verlost van onnodige regeldruk.

Dat actie nodig is blijkt onder andere uit onderzoek van denktank ‘(Ont)Regel de Zorg’, waarin bleek dat artsen 40% van hun tijd besteden aan administratief werk. Illustratief zijn ook de protestactie van verpleegkundigen, de uitzending van NOS Nieuwsuur op maandag 20 november en recent onderzoek van Ieder(in), de koepelorganisatie van mensen met een lichamelijke handicap, verstandelijke beperking of chronische ziekte.

Bronnen:

Rijksoverheid.nl: VWS en zorgpartijen in de bres voor regeldruk wijkverpleegkundigen

Nieuwsuur: Drempels en obstakels leiden tot één groot zorgmoeras

Skipr.nl: Actie heeft resultaat-volgend jaar minder regeldruk

Zorgvisie.nl: VWS en VVN-afspraken voor minder papier en meer patiënt

Binnenlands Bestuur: Goede zorg start met mensen serieus nemen

NOS: Afspraken tegen regeldruk wijkverpleging

Nu.nl: Duizenden verpleegkundigen in actie tegen administratieve lasten

NRC: Arts is 40 procent van tijd kwijt aan formulieren


Europese Taskforce voor subsidiariteit en proportionaliteit

Commissievoorzitter Juncker heeft op 14 november jl. officieel de tijdelijke taskforce voor subsidiariteit, evenredigheid en minder en efficiënter optreden opgericht. Het subsidiariteitsbeginsel garandeert dat de Europese Unie alleen optreedt als dat noodzakelijk is en dat beslissingen zo dicht mogelijk bij de burger worden genomen. Verder is de EU op grond van het evenredigheidsbeginsel verplicht om altijd het minst ingrijpende middel te kiezen.

Frans Timmermans zit de nieuwe taskforce voor. De taskforce zal vanaf 1 januari 2018 met de werkzaamheden beginnen. Uiterlijk 15 juli 2018 zullen aanbevelingen gedaan worden richting de Europese Commissie.

Bron: Europa Decentraal: Officieel opgericht – Taskforce voor subsidiariteit en evenredigheid


SConline: Wetgever kan natuurlijk niet alles tot in detail regelen

De Hoge Raad gaat structureler melding maken van tekortkomingen in wet- en regelgeving. ‘Wetgeving blijft mensenwerk,’ zegt president Maarten Feteris van ’s lands hoogste rechter. ‘We hebben in Nederland hele goede wetgevingsambtenaren. Maar je kunt niet alles overzien. Met name bij wetgeving die onder grote tijdsdruk tot stand komt, komen slordigheden voor.’

Sira Consulting herkent zich in de kritiek van de Hoge Raad en adviseert beleidsmakers daarom om de gevolgen van regelgeving vooraf goed in kaart te brengen en beleid- en regelgeving periodiek te evalueren.

SConline: Wetgever kan natuurlijk niet alles tot in detail regelen


Belgische rechtzaak over klimaat loopt ernstige vertraging op door bureaucratie

Urgenda, een organisatie voor innovatie en duurzaamheid die Nederland, is succesvol een zaak aangespannen tegen de Nederlandse overheid. In België daagt nu de vereniging Klimaatzaak de Belgische staat voor de rechter wegens nalatig klimaatbeleid.

Deze zaak loopt tot dusver stuk op het ingewikkelde Belgische overheidsbestel. Klimaatzaak wil in één rechtzaak, vier overheden aanklagen: de Vlaamse, Waalse, Brusselse en Federale overheid. Er wordt echter al twee jaar geprocedeerd over de voertaal in de rechtzaak.

Bron: Trouw: Belgische klimaatzaak verzuipt in bureaucratie


Lerarenregister: in huidige vorm veel regeldruk en weinig toegevoegde waarde

De PO-Raad, VO-raad en MBO Raad hebben een brief gestuurd aan ministers Arie Slob en Ingrid van Engelshoven, beiden van Onderwijs. Zij willen in gesprek over de wijze van implementatie van en randvoorwaarden rond het lerarenregister.

Het lerarenregister heeft nu weinig draagvlak en de raden verwachten dat de complexe wet- en regelgeving rond de benoemingsgrondslagen kan leiden tot een forse toename van de administratieve lasten. Ook hekelen zij de onduidelijke en trage totstandkoming van transparante en betrouwbare herregistratie- en valideringseisen.

Bron: Brief aan OCW betreffende het lerarenregister (pdf)


Bankensector ‘regelmoe’, aldus DNB

De Nederlandsche Bank (DNB) ziet ‘een zekere regelmoeheid’ ontstaan in de financiële sector, maar stelt ook dat ‘waakzaamheid’ geboden blijft. Ook geeft DNB aan dat er van verlichting van de regeldruk geen sprake zal zijn – er staat nog heel wat wet- en regelgeving op stapel.

SConline: DNB ontwaart ‘regelmoeheid’ bij banken


Evofenedex hekelt Europese transportplannen; o.a. vanwege regeldruk

De transportplannen van de Europese Unie veroorzaken een oplopend tekort aan vrachtwagenchauffeurs en een verdere druk op de logistieke arbeidsmarkt, aldus ondernemersvereniging Evofenedex. “Het pakket van de EU zet de vervoersmarkt op slot en veroorzaakt een grote toename van administratieve lasten door tal van nieuwe gecompliceerde registratiesystemen en daardoor ook een hogere kans op boetes door fouten. Hierdoor mijden steeds meer transportbedrijven en chauffeurs West-Europa”.

Bron: Logistiek: Evofenedex hekelt Europese transportplannen


Gemeenten willen modernisering verkiezingen

De koepels VNG, IPO en UvW vragen Minister Ollongren van BZK in een brief om het verkiezingsproces te moderniseren. Ook willen zij dat de financiering van de waterschapsverkiezingen wordt herzien. Sira Consulting heeft in het verleden de uitvoeringslasten als gevolg van verkiezingen in kaart gebracht.

Bron: VNG: Modernisering verkiezingsproces vraagt om grondige aanpak


KING publiceert database met kant-en-klare klantreizen

Veel gemeenten werken aan verbetering van hun dienstverlening. Klantreizen helpen om inzicht te krijgen in hoe inwoners en ondernemers die dienstverlening ervaren. King introduceert daarom de Database Klantreizen, met hierin 20 twintig recente klantreizen. De klantreizen zijn bedoeld als inspiratiebron en geven een concreet beeld van hoe een klantreis vorm krijgt. De database is vrij toegankelijk.

Gemeenten die aan de slag willen met het in kaart brengen en optimaliseren van de eigen klantreizen, kunnen hiervoor terecht bij Sira Consulting.

Bron: KING publiceert database met kant-en-klare klantreizen


Digitale vrachtbrief moet administratieve lasten verminderen

Minister Van Nieuwenhuizen van Infrastructuur laat met een proef onderzoeken of de digitale vrachtbrief geschikt is voor grensoverschrijdend vervoer. Een digitale brief scheelt tijd en hiermee administratieve lasten. De proef start op 1 december 2017 in de Benelux. De Europese Commissie geeft ook aan geïnteresseerd te zijn in de uitkomsten van de proef, als voorbeeld voor grensoverschrijdend vervoer in de EU.

Bron: SConline: Proef met digitale vrachtbrief in Benelux

Verhuizingen voortaan online doorgeven via MijnOverheid

Een bezoek aan het gemeentehuis is in de toekomst niet meer noodzakelijk voor het doorgeven van een verhuizing. Vanaf 2 november 2017 kunnen inwoners van de gemeenten Zaanstad, ’s-Hertogenbosch, Maastricht en Dongen hun verhuizing online doorgeven via MijnOverheid. Binnenkort volgen ook 5 andere Nederlandse gemeenten. Het Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten (KING) maakte afgelopen week bekend dat de eerste verhuizingen inmiddels al via het online formulier aan de gemeenten zijn doorgegeven. De gemeenten doen mee aan de pilot naar aanleiding van het programma ‘Overheidsbrede dienstverlening 2020’.

Eén digitale overheid

Met de komst van de landelijk online verhuisvoorziening zetten de gemeenten een nieuwe stap in het bewerkstelligen van één digitale overheid. Om dit speerpunt te bereiken heeft de overheid in de afgelopen jaren diverse programma’s opgezet zoals ‘Digitaal 2017’, ‘Digitale Agenda 2020’ en de ‘Overheidsbrede dienstverlening 2020’. Uiteindelijk beoogt de overheid door digitalisering de dienstverlening te verbeteren en beter op de vraag vanuit de maatschappij aan te sluiten.

Minder administratieve lasten, meer dienstverlening

Volgens het CBS zijn er in 2016 in vergelijking tot voorgaande jaren een recordaantal personen (1.8 miljoen) verhuisd. Voor deze groep bestaat de verplichting om een verhuizing binnen vier weken voor of 5 dagen na de verhuizingsdatum bij de gemeente te melden. Met de komst van het landelijk online formulier ‘Aangifte Verhuizing en Emigratie’ wordt dit proces vergemakkelijkt. Verhuizers kunnen voortaan eenvoudig online hun registratie melden.

Een digitale melding kost veel minder tijd dan een baliebezoek bij het gemeentehuis. Hierdoor nemen de administratieve lasten voor inwoners af. Ook zorgt de verbeterde dienstverlening er naar verwachting voor dat de ervaren regeldruk afneemt.

Sira Consulting ondersteunt overheden bij het slimmer en beter inzetten van ICT. Hiermee worden klantreizen van inwoners geoptimaliseerd en uitvoeringslasten van gemeenten teruggedrongen.

Fotocredit: © Thomas van de Weerd

Terugblik week 45

In dit bericht blikken we kort terug op enkele interessante nieuwsberichten uit week 45. Overheden zijn continue bezig met het maken van nieuw beleid en het effectiever en efficiënter maken van bestaand beleid. Dit heeft gevolgen voor ondernemers en burgers, soms positief en soms negatief.


Bureaucratie rond de jeugd-ggz

Wethouder Eelco Eerenberg van Enschede wil af van de bureaucratie bij gemeenten rond de jeugd-ggz. Dat zei hij vanavond in het televisieprogramma Kassa. Hij geeft aan dat gemeenten sinds de decentralisaties veel tijd kwijt zijn aan papierwerk. Ook constateert hij, mede vanuit zijn rol als lid van de commissie Jeugd van de Vereniging van VNG, dat er grote verschillen zijn tussen gemeenten.

Ook aan de zijde van instellingen is de regeldruk een doorn in het oog, getuige een petitie, ondersteund door landelijke verenigingen. De initiatiefnemers willen dat de ongelijkheid tussen gemeenten wordt opgeheven. Ook willen ze worden ‘ontdaan van de administratieve ketting die ons wordt omgelegd.’

http://www.rtvoost.nl/nieuws/279789/wethouder-eerenberg-van-enschede-wil-af-van-bureaucratie-rond-jeugd-ggz

https://www.petities24.com/de_toekomst_van_de_jeugd_ggz


Notarissen verwachten extra regeldruk door o.a. UBO-register

De Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) maakt zich zorgen over de toenemende regeldruk en lastenverzwaring als gevolg van de Implementatiewet vierde antiwitwasrichtlijn. Het gaat dan specifiek om het Ultimate Beneficial Owner-register (UBO), waarin moet worden vastgelegd wie de uiteindelijke belanghebbende is van een onderneming.

De KNB stelt bijvoorbeeld dat het op grond van de vierde antiwitwasrichtlijn mogelijk is beursgenoteerde ondernemingen vrij te stellen van bepaalde verplichtingen. Nederland zou hier ten onrechte geen gebruik van maken. De overheid zou beursgenoteerde ondernemingen bijvoorbeeld kunnen uitzonderen van het UBO-register omdat zij al genoeg verplichtingen op het gebied van openbaarmaking en transparant maken van eigendomsinformatie hebben.

http://www.sconline.nl/nieuws/notarissen-houden-zorgen-over-antiwitwaspakket

https://www.accountancyvanmorgen.nl/2017/11/08/notarissen-zien-extra-regeldruk-opdoemen-bij-ubo-register/


Toezine: Brancheorganisaties luiden noodklok over verantwoordingsdruk

Elf brancheorganisaties hebben een gezamenlijke brandbrief gestuurd aan premier Rutte. Ze hekelen de groeiende administratieve druk voor de betreffende sectoren. Het betreft Aedes, Actiz, Federatie Opvang, GGZ NL, Leger des Heils, PO Raad, RIBW Alliantie, VO Raad, VGN, VTW en – opvallend – de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG).

De brancheorganisaties erkennen dat verantwoording nodig is binnen (semi)-publieke organisaties, en dat toezicht en controle daarbij horen. Ze vinden echter dat de behoefte aan verantwoording en de hieruit voortvloeiende regeldruk is doorgeslagen.

https://www.toezine.nl/artikel/234/brancheorganisaties-breng-juiste-maatvoering-terug-in-toezicht/


KING: Verhuizingen digitaal via MijnOverheid doorgegeven

De inwoners van de gemeenten Zaanstad, ’s-Hertogenbosch, Maastricht en Dongen kunnen verhuizingen voortaan online doorgeven via MijnOverheid. Deze digitale aangifte verlaagt de administratieve lasten voor burgers. Naar verwachting sluiten binnenkort meer gemeenten aan.

http://www.binnenlandsbestuur.nl/digitaal/nieuws/eerste-verhuizingen-via-mijnoverheid-doorgegeven.9574570.lynkx


VNO-NCW: pleidooi voor één veiligheidsinspectie en betere zelfregulering

Van Vollenhoven stelt dat de zorg voor veiligheid op de werkvloer het snel verliest van het streven naar economisch gewin. In de afgelopen jaren is er volgens hem te veel bezuinigd op de inspectiediensten vanuit het idee van zelfregulering door bedrijven. Toezicht blijft volgens hem een noodzakelijke overheidstaak. De combinatie van overheidstoezicht en zelfregulering is in zijn ogen de beste manier om goede naleving te realiseren.

Hij merkt ook op dat veel inspectiediensten verschillend werken. Van Vollenhoven zou liever één dienst zien, die onafhankelijker staat van de ministeries die over veiligheid gaan.

https://www.vno-ncw.nl/nieuws/van-vollenhoven-een-inspectie-voor-veiligheid-en-betere-zelfregulering

Verplichte MKB-toets voor Europese wetgeving

Inmiddels is de nieuwe regering ongeveer twee weken geleden beëdigd en worden de eerste voornemens uit het regeerakkoord doorgevoerd. Eén van de voornemens uit het regeerakkoord is het verlagen van de regeldruk, administratieve lasten en bureaucratie voor onder andere het MKB. De Tweede Kamer vindt deze plannen echter nog niet ver genoeg gaan en ziet graag de regeldruk nog verder teruggebracht, met name op Europees niveau.

Regeerakkoord: MKB-toets voor nationaal beleid

Bij het opstellen van nieuw beleid voert het kabinet standaard een bedrijfseffectentoets uit. In het regeerakkoord is afgesproken dat deze wordt uitgebreid met een MKB-toets (ook wel bekend als MKB-test) om de gevolgen van nieuwe beleid voor het MKB in kaart te brengen. Het gaat hierbij onder andere over werkbaarheid, nut, administratieve lasten en ervaren regeldruk.

Tweede Kamer: ook MKB-toets voor Europees beleid

Een deel van de nieuwe regelgeving wordt tegenwoordig echter opgelegd vanuit Brussel, waarbij er nu niet wordt gekeken naar de effecten van dit beleid op het MKB. Het voornemen van een MKB-toets bij nieuw beleid is volgens het regeerakkoord alleen nodig voor nationaal beleid. Omdat deze Europese regels ook gevolgen hebben voor het midden- en kleinbedrijf, vindt een meerderheid van de Tweede Kamer dat het kabinet zich in Europa hard moet gaan maken voor een MKB-toets op Europees niveau.

Sira Consulting is een expert bij het in kaart brengen van de gevolgen van nieuw beleid, inclusief de regeldruk voor het MKB. Wij denken graag met u mee over passende regelgeving die uitvoerbaar is voor midden en kleinbedrijf.

Regeldruk woningcorporaties kan omlaag

Op 1 juli 2015 is de herziene Woningwet ingegaan. Het doel van de vernieuwde Woningwet was om te bewerkstelligen dat woningcorporaties zich op hun kerntaak richten: zorgen dat mensen met een laag inkomen goed en betaalbaar kunnen wonen. Door de herziening hebben corporaties te maken met nieuwe en aangepaste verplichtingen. Zij dienen bijvoorbeeld hun DAEB- en niet-DAEB activiteiten juridisch of administratief te scheiden. In opdracht van Aedes heeft Sira Consulting onderzoek uitgevoerd naar de administratieve lasten en nalevingskosten (regeldruk) voor woningcorporaties uit de Woningwet. Dit heeft geresulteerd in met stakeholders afgestemde verbetervoorstellen om deze regeldruk te verminderen.

Eenmalige lasten

Om de herziene Woningwet te implementeren hadden corporaties circa € 77 miljoen aan eenmalige regeldruklasten. Een groot deel hiervan komt voort uit de kennisname van de wetgeving, die door de corporaties en stakeholders als zeer complex wordt beschouwd. Bovendien is de implementatie nog niet volledig afgerond, waardoor corporaties nog altijd aanvullende eenmalige regeldruk kunnen krijgen die nu nog niet is te kwantificeren.

Structurele lasten

De jaarlijkse regeldruk voor corporaties wordt geraamd op € 90 miljoen per jaar. Deze structurele lasten worden voor een groot deel veroorzaakt door de verplichtingen rond marktwaardering. Daarnaast is de structurele regeldruk toegenomen door strengere regels bij het controleren van het inkomen van woningzoekenden, het moeten maken van afspraken over hun activiteiten met gemeenten en huurdersorganisaties en doordat corporaties gedetailleerdere informatie moeten aanleveren aan de overheid. De structurele regeldruk is daarmee verdrievoudigd ten opzichte van de regeldruk van voor de herziening van de Woningwet.

Verschil met ex ante onderzoek

Tijdens het opstellen van de herziene regelgeving is door het ministerie van BZK vooraf onderzoek gedaan naar de te verwachten effecten op de regeldruk. De nu berekende toename van de structurele regeldruklasten, ongeveer € 60 miljoen, is hoger dan de destijds verwachte toename van circa € 4 miljoen, waarvan werd uitgegaan tijdens de parlementaire behandeling van de Woningwet. Het verschil wordt vooral veroorzaakt doordat de eisen rond de marktwaardering uiteindelijk anders zijn opgenomen in de regelgeving. Daarnaast was de uitvoeringsregeling van de Aw nog niet bekend tijdens het ex ante onderzoek.

Verbetervoorstellen

Naast het berekenen van de regeldruk richtte het onderzoek zich op het vinden van mogelijkheden om de regeldruk vanuit de Woningwet te reduceren. Samen met corporaties en stakeholders is daarvoor actief gezocht naar verbetervoorstellen. In het rapport zijn 16 verbetervoorstellen opgenomen die door het ministerie van BZK, Aw, WSW en accountants zijn getoetst op kansrijkheid en effectiviteit. De verbetervoorstellen hebben samen een reductiepotentieel van € 28 miljoen. Met name het beperken van de gegevensuitvraag (dVi en dPi), het hanteren van één waarderingsmethodiek en een centraal register voor inkomenstoetsen kunnen de regeldruk voor corporaties aanzienlijk beperken.

Het rapport wordt door Aedes per brief aangeboden aan de minister van BZK met de oproep om de 16 verbetervoorstellen op te volgen. Patrick van der Poll, projectleider van dit onderzoek is geïnterviewd door FD over dit onderwerp. Het artikel is te lezen op de site van FD via de onderstaande link:

De resultaten van het onderzoek zijn te lezen in het rapport. Dit kan via de onderstaande link in PDF worden gedownload.

Inmiddels heeft de Autoriteit woningcorporaties (Aw) gereageerd op het rapport en de verbetervoorstellen. Aw is overwegend positief, zowel over de meeste verbetervoorstellen als de wijze waarop deze tot stand zijn gekomen. Aw geeft aan dat “naast corporaties ook een aantal belangrijke gebruikers van informatie [waren] betrokken, zoals het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, het Waarborgfonds Sociale Woningbouwen accountants en de Aw. De Aw heeft waardering voor deze keuze en de respectvolle wijze waarop Aedes dit proces heeft vormgegeven. Mede hierdoor heeft een open en constructieve gedachtewisseling plaats kunnen vinden over de kansrijkheid en het effect van de voorstellen om te komen tot vermindering van administratieve lastendruk.” De gehele brief is de vinden via de onderstaande link.

Media-aandacht

Naast FD, hebben ook diverse landelijke media hebben inmiddels aandacht besteed aan de uitkomsten van het onderzoek:

Terugblik week 44

Overheden zijn continue bezig met het maken van nieuw beleid en het effectiever en efficiënter maken van bestaand beleid. Dit heeft gevolgen voor ondernemers en burgers, soms positief en soms negatief. In dit bericht kijken we kort terug op enkele interessante berichten uit week 43 en 44.


AD: Femke uit Boer Zoekt Vrouw over regels en agrarisch ondernemen

Femke, bekend uit Boer Zoekt Vrouw, wijst in een interview met AD op de gevolgen van de stapeling van regels en hoe weinig veel ondernemers onder de streep aan inkomen overhouden. Met de KAR-methodiek hebben we dit ook al gemeten voor een aantal sectoren, waaronder de horeca.

“Als Femke vertelt over het boerenleven en alle regels, komt ze op stoom. Spreekt in volzinnen over beeldvorming in het maatschappelijke debat, injecteren van mest, ‘implementatie van fosfaatrechten’ en ‘grondgebonden zijn.’ Ze spreekt vol passie, op het felle af. Het gaat haar aan het hart. “Weet je hoeveel boeren verdienen? Zo’n 8 euro per uur, teruggerekend op een heel jaar. Keihard werken om een flink bedrag, bijna een modaal inkomen aan rente te betalen. Dan moet je enorm van je vak houden.”

https://www.ad.nl/woerden/bzv-boerin-femke-alle-boeren-miljonair-echt-niet~ad3a67df/

SConline: Kamer: kabinet maak werk van minder EU-regeldruk mkb

Het kabinet moet gaan bekijken hoe bestaande Europese regeldruk verminderd kan worden voor het midden- en kleinbedrijf. De Tweede Kamer nam donderdag een motie daartoe aan van de fractievoorzitters Kees van der Staaij (SGP) en Emile Roemer (SP).

http://www.sconline.nl/nieuws/kamer-kabinet-maak-werk-van-minder-eu-regeldruk-mkb

Skipr: Wijkverpleegkundigen komen in actie voor minder administratieve lasten

Wijkverpleegkundigen komen in actie. Ze zijn wel blij dat bepaalde bezuinigingen niet doorgaan, maar dat is ze niet genoeg. Ze willen een plan voor minder administratieve druk. Daarom gaan ze één dag lang, 20 november, alleen die administratie doen die ten goede komt aan cliënt of patiënt. “Staken is geen geschikt middel, omdat het ten koste gaat van de cliënten. Vandaar deze actie, die juist méér zorg oplevert”, aldus een woordvoerder van beroepsvereniging van verplegenden en verzorgenden V&VN.

https://www.skipr.nl/actueel/id32417-wijkverpleegkundigen-komen-in-actie.html

SC Online: Staatssecretarissen verantwoordelijk voor regeldruk

De verantwoordelijkheid voor de aanpak van regeldruk, wordt belegd bij twee staatssecretarissen. CDA’er Mona Keijzer wordt als staatssecretaris van Economische Zaken verantwoordelijk voor de aanpak van regeldruk in het bedrijfsleven. Partijgenoot Raymond Knops gaat op Binnenlandse Zaken de regeldruk voor burgers te lijf.

http://www.sconline.nl/nieuws/staatssecretarissen-verantwoordelijk-voor-regeldruk

Kabinet Rutte II: doelstelling e-overheid niet gehaald

In het regeerakkoord van het kabinet Rutte II van eind oktober 2012 stond de doelstelling dat burgers en ondernemers al hun zaken met de overheid in 2017 digitaal kunnen regelen. Dat doel, en hiermee alle beoogde vereenvoudigingen en verlagingen van de lasten voor burgers, zijn niet gehaald. Wel concludeert voormalig minister Ronald Plasterk in zijn ‘Eindrapportage Digitaal 2017’ dat de digitale dienstverlening van overheidsorganisaties inmiddels een goed peil heeft bereikt.

https://www.rijksoverheid.nl/ministeries/ministerie-van-binnenlandse-zaken-en-koninkrijksrelaties/documenten/kamerstukken/2017/10/23/kamerbrief-over-%E2%80%98eindrapportage-digitaal-2017%E2%80%99

Kabinet Rutte III: betere digitale dienstverlening

Het regeerakkoord voor Rutte III zet fors in op het verbeteren van de digitale dienstverlening door zowel rijksoverheid als decentrale overheden. Ook moeten burgers meer regie krijgen over hun gegevens en wordt er veel aandacht besteed aan open data en cybersecurity. Het dossier e-overheid komt bij het nieuwe kabinet in handen van staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Raymond Knops.

https://www.digitaleoverheid.nl/nieuws/regeerakkoord-verbeteren-digitale-dienstverlening/

VNO-NCW waarschuwt voor de gevolgen van de belastingplannen Trump

Trump wil de vennootschapsbelasting verlagen tot 20 procent, wil het mogelijk maken om investeringen in één keer af te schrijven en wil belastingvoordelen voor onderzoek en ontwikkeling (R&D). Dit zou ertoe kunnen leiden dat bedrijven activiteiten gaan ‘terughalen’ naar de Verenigde Staten. Bedrijven uit de VS nemen 300.000 banen in Nederland voor hun rekening.

VNO-NCW en MKB-Nederland roepen het nieuwe kabinet op om het Nederlandse vestigingsklimaat voor buitenlandse investeerders en (regionale) hoofdkantoren aantrekkelijker te maken.  ‘We moeten blijven werken aan een verbetering van het investerings- en vestigingsklimaat. En dus zorgen voor een competitief belastingstelsel, een aantrekkelijk klimaat voor innovatie en goede internationale scholen’, stellen VNO-NCW en MKB-Nederland.

https://www.vno-ncw.nl/nieuws/belastingplannen-trump-nederland-let-op-je-zaak

ATR: regeldrukgevolgen Besluit testlocaties drones niet goed in beeld

Het Besluit testlocaties drones wijzigt vier luchtvaart gerelateerde besluiten, om het uitvoeren van testen en experimenten met drones veilig en gemakkelijker mogelijk te maken. Het voorstel maakt het mogelijk om op aangewezen testlocaties drones te testen zonder ontheffing of aanvullende bewijzen. ATR stelt dat het beleidsveld nog sterk in beweging is en adviseert daarom de nieuwe regels over vijf jaar te evalueren. Ook constateren ze dat de regeldrukgevolgen onvoldoende goed in kaart zijn gebracht.

https://www.atr-regeldruk.nl/besluit-testlocaties-drones/

Accountantskosten in de zorg nemen sterk toe door zelfregulering

In diverse onderdelen van de zorg nemen de accountantskosten sterk toe, tot wel 15% ten opzichte van vorig jaar. Alleen in de gehandicaptenzorg zijn de kosten stabiel. Als oorzaak wordt de toenemende zelfregulering genoemd. Een zelfreguleringsrapport kan wel 3500 pagina’s tellen. Accountants geven zelf ook aan dat de eisen om de kosten van geleverde behandelingen bij zorgverzekeraars te kunnen declareren, niet in verhouding zijn met de branche.

https://www.zorgvisie.nl/accountantskosten-vooral-voor-ggz-gestegen/

Gemeente Rijswijk krijgt manifest overhandigd door ondernemers

De Belangenvereniging Bedrijven Rijswijk wil dat de gemeente Rijswijk meewerkt aan een vernieuwend ondernemersklimaat en dat de afdeling Economische Zaken meer geld zou mogen ontvangen om de bedrijvigheid in Rijswijk op gang te houden. Het CDA onderschrijft het belang: “Centraal staat: Weg met onnodige regeldruk en onnodige hoge administratieve lasten. De gemeente moet met haar dienstverlening zoveel mogelijk aansluiten bij de bedrijfsvoering van de bedrijven. Daarnaast moeten we als gemeente ambitie tonen als het gaat om het ondernemersklimaat. De ambitie van het CDA is duidelijk: Rijswijk zou de meest ondernemers vriendelijke gemeente van Nederland moeten worden.”

https://rijswijksdagblad.nl/bbr-biedt-verkiezingsmanifest-aan-politiek-rijswijk-aan/

BIT: Grote zorgen over complexe IT Omgevingswet

Het Bureau ICT-Toetsing (BIT) vindt dat het digitale stelsel omgevingsrecht (DSO) veel te complex wordt, en is kritisch over de toegevoegde waarde. BIT wil dat het programma wordt gereduceerd. Dit zou gevolgen kunnen hebben voor de onderzoeken die Sira uitvoert op het gebied van omgevingsrecht, aangezien ICT bij de uitvoering een belangrijke rol speelt.

http://www.binnenlandsbestuur.nl/bestuur-en-organisatie/nieuws/grote-zorgen-over-complexe-it-omgevingswet.9573068.lynkx

Artsen tevreden over hun werk, behalve de administratieve lasten

Artsen zijn tevreden over hun werk. De tevredenheid van artsen over hun werk verschilt wel per loopbaanfase, geslacht en specialisatie. Het minst tevreden zijn artsen over aspecten die met de organisatie van het werk samenhangen. Dit blijkt uit een proefschrift van UMCG-promovendus Lodewijk Schmit Jongbloed naar de arbeidstevredenheid van artsen in Nederland. Hij promoveert op 6 november aan de Rijksuniversiteit Groningen.

http://www.gazetvanhetnoorden.nl/2017/10/31/verschillende-factoren-bepalen-tevredenheid-artsen-over-hun-werk/

https://www.skipr.nl/actueel/id32359-arts-minst-blij-met-administratieve-taken.html

Reactie regering op aanvullende ingebrekestelling voor EPBD

De Europese Commissie heeft de Nederlandse overheid in gebreke gesteld over het stelsel om woningen van energielabels te voorzien. Uit onderzoek van Sira Consulting blijkt dat het Nederlandse systeem leidt tot relatief lage regeldruk voor woningeigenaren. Het systeem komt echter niet overeen met wat Europa met de richtlijn energieprestatie van gebouwen voor ogen had. In een reactie aan de EC heeft voormalig minister Plasterk laten weten dat uit onderzoek blijkt dat de kwaliteit van de Nederlandse energielabels voldoende is. De Europese Commissie zal de Nederlandse reactie de komende tijd bestuderen.

https://abonneren.rijksoverheid.nl/nieuwsbrieven/archief/artikel/voorbeeld/nap-previews-pid663014/dd270c79-ec9b-4273-9234-65d6286706e1?securityKey=J8TzJFoVMpwjd7UiC3nuiJVOKhYthUNVWba_0mTQOI01

Experiment met online aanvragen van rijbewijs

Binnenkort start een experiment met het online aanvragen van een rijbewijs. In het kader van een betere digitale dienstverlening van de overheid, heeft het kabinet ingestemd met het voorstel. In eerste instantie zal de proef starten in een beperkt aantal aangewezen gemeenten en voor een beperkt aantal soorten aanvragen.

De RDW geeft de elektronisch aangevraagde rijbewijzen af, met de mogelijkheid tot thuisbezorging. Voorwaarde is dat een door een erkende fotograaf ingezonden digitale foto van de aanvrager door de RDW is goedgekeurd. Momenteel moet de aanvrager van een rijbewijs zich twee keer identificeren bij het gemeentehuis: zowel bij de aanvraag als bij het afhalen van het pasje.

https://www.digitaleoverheid.nl/nieuws/experiment-online-aanvragen-rijbewijs/

Regeerakkoord 2017 over regeldruk

Het heeft even op zich laten wachten, maar dan is er nu eindelijk een regeerakkoord. In 55 pagina’s zetten de VVD, CDA, D66 en de ChristenUnie hun visie uiteen voor Nederland 2021. Op de agenda staan: investeren in collectieve voorzieningen, het hervormen van de economie en het aanpakken van klimaatverandering.

Verlagen van regeldruk, administratieve lasten en bureaucratie zijn in verschillende delen van het regeerakkoord opgenomen als doel. Er is echter geen aparte paragraaf of coherent beleid voor geformuleerd.

Moderne regelgeving met oog voor MKB

Met stip op één staat het moderniseren van wet- en regelgeving, zodat bedrijven met hun diensten en producten beter kunnen inspelen op maatschappelijke en technologische veranderingen. Hierbij heeft het kabinet met name het ‘groot, gevarieerd en robuust’ midden- en kleinbedrijf (MKB) op het oog. Zo wordt de huidige bedrijfseffectentoets uitgebreid met een MKB-toets.

(Duurzaam) aanbesteden

Aanbesteden door de overheid wordt voor het MKB toegankelijker gemaakt. Deze maatregel is niet nader ingevuld, maar gedacht kan worden aan bijvoorbeeld het strenger bewaken van de proportionaliteitnorm. Het regeerakkoord vermeldt ook dat de Rijksoverheid zijn inkoopkracht beter gaat benutten voor het versnellen van duurzame transities. In de praktijk betekent dit dat de standaard omhoog gaat. Om dit risico te ondervangen stuurt het kabinet op het behoud van een gelijk speelveld door het introduceren van passende regels en meer ruimte voor ondernemingen met sociale of maatschappelijke doelen. Hiermee sluit het kabinet zich aan bij de wensen van de Europese Commissie (zie hier).

Vereenvoudiging van bestaande regelgeving

Het kabinet wil bestaande regels verruimen of te versimpelen. Zo wil de coalitie de mogelijkheden voor regionale en sectorale proefprojecten, wettelijke experimenteerruimte, testlocaties (bijvoorbeeld voor drones) en regelvrije zones vergroten. Daarbij gelden minimumvereisten en passend toezicht. Dit wordt gedaan in samenspraak met de Europese Commissie en met decentrale overheden. Met de laatste sluit Rijksoverheid “deals”, waarin de partijen zich verplichten om samen aan nieuwe oplossingen te werken.

Samenwerken van inspecties

Een algemene maatregel om administratieve lasten te verlagen betreft het beter samenwerken van diverse inspecties. Ook deze maatregel is niet nader ingevuld, maar gedacht kan worden aan het gelijktijdig uitvoeren van meerdere inspecties of het sturen op kennisdeling tussen de verschillende handhavingsinstanties. Hierdoor kan expertise worden vergroot en wordt een einde gemaakt aan de soms tegenstrijdige eisen die verschillende handhavingsdiensten stellen aan ondernemers. Voor ondernemers betekent dit het einde aan onduidelijkheid en een verlaging van administratieve lasten. Voor de inspectiediensten betekent dit een verlaging van de uitvoeringslasten.

Toetsing van nieuwe ICT-initiatieven

Bij nieuwe ICT-initiatieven wordt gebruik gemaakt van opgedane ervaringen met vergelijkbare projecten. Om falende ICT-projecten te voorkomen worden grote projecten vaker getoetst door het Bureau ICT-Toetsing (BIT).

Wel wat, vaak geen wie

Bij de voorgenoemde maatregelen wordt in het regeerakkoord niet vermeld welke instantie, zoals bijvoorbeeld het ministerie van Economische Zaken, eindverantwoordelijk is voor de uitvoering.

Masterclass: Maak Brusselse regels in Den Haag

Onder het mom nieuwe ronde nieuwe kansen, organiseerde Nieuwspoort vlak vóór het eind van het reces een masterclass Europese samenwerking. Hierin verkende hoogleraar Europees Recht Jaap de Zwaan hoe Tweede Kamerleden Brusselse regels effectief kunnen vormgeven. Hij stelt dat Europese regelgeving de Tweede Kamer nog wel eens overvalt. En andersom.

De eerste les voor Tweede Kamerleden die de weg naar Brussel willen afwandelen lijkt simpel: zoek de samenwerking op. Nodig Europarlementariërs uit op de thee of bel met de Nederlandse vertegenwoordiging in Brussel. “Als attaché hing ik vroeger dagelijks aan de lijn met Europarlementariërs, dus dat is heel normaal”, drukt Jaap de Zwaan Tweede Kamerleden op het hart. Tijdens een tête à tête kunnen Tweede Kamerleden zich uitgebreid laten informeren over de technische details van het dossier, het politieke speelveld en kunnen zij polsen wat de mogelijkheden zijn om dingen gedaan te krijgen. “Wie het slim speelt kan vervolgens samen optrekken met de Europarlementariërs en betrekt hierbij bovendien zijn netwerk in de commissie Europese zaken, EU-adviseurs, de griffie en dossierhouders in de Eerste Kamer”.

Als deze opties too little too late zijn, kunnen Tweede Kamerleden aan de noodrem trekken. Ieder nationaal parlement heeft twee stemmen waarmee het Europese wetsvoorstellen kan stoppen (subsidiariteitstoets of ook wel gele kaart). Als een derde van alle 27 nationale parlementen de gele kaart trekt, dan moet de Commissie het opnieuw overwegen. De marge is nog kleiner voor zaken gerelateerd aan justitie en binnenlandse zaken, namelijk een vierde.

Om een dergelijk scenario te voorkomen moeten Tweede Kamerleden er vroeg bij zijn. Hierbij noemt De Zwaan informatievoorziening de sleutel tot succes. Tips voor de Tweede Kamer betreffen het zichtbaarder maken van “het Europese” en het synchroon laten lopen van de Haagse agenda met die van Brussel. Ook veel overleg tussen de vaste commissies over Europese aangelegenheden biedt uitkomst.

Uiteindelijk blijft de invloed van de Tweede Kamer in Brussel echter beperkt, zegt De Zwaan. We hebben immers niet voor niets een Europees Parlement gecreëerd.

De scheiding tussen de twee bestuurslagen hoeft hervormingsgezinde Tweede Kamerleden overigens niet te weerhouden om knelpunten in Europese regelgeving aan te kaarten. Soms blijkt de oplossing voor ‘Europese problemen’ namelijk dichterbij dan gedacht, zegt Europarlementariër Cora Nieuwhuizen (VVD) tijdens de paneldiscussie. In deze gevallen worden Europese richtlijnen door nationale overheden zwaarder aangezet, ook wel goldplating genoemd. Hierin onderscheid maken blijkt in de praktijk lastig.

Sira Consulting is gespecialiseerd in het geven van inzicht in de maatschappelijke effecten van een groot aantal wetten en regels. Onze kracht is dat wij de maatschappelijke effecten zowel kwantitatief (in euro’s) als kwalitatief beschrijven. Methodieken als het Standaard Kosten Model en de KAR geven op transparante wijze inzicht in belemmerende regeldruk en brengen in kaart welke knelpunten zijn oorsprong vinden in Europese wet- en regelgeving en welke daar bovenop zijn gelegd door het Rijk of decentrale overheden. Dit maakt de weg naar Brussel een stukje makkelijker.

Evidence based policy: de toekomst van het Nederlandse beleid?

De overheid moet aandacht hebben voor evidence based beleid. Volgens de oprichter van Results for Amerika, David Medina, kan Nederland voorbeeld nemen aan de Verenigde Staten die deze methode reeds succesvol heeft toegepast.

Effectiviteit en efficiëntie van beleid

Effectief en efficiënt beleid is voor Nederlandse overheden van groot belang. Met evidence based policy worden de heldere doelen van het beleid meetbaar gemaakt. Deze meetbare resultaten omvatten de kosten van de implementatie en uitvoer van het beleid, waardoor het geld op de meest efficiënte manier wordt besteed en nodeloze uitgaven sterk gereduceerd worden. Door een verantwoordingsplicht te koppelen aan de meetbare resultaten wordt voorkomen dat ineffectief beleid jarenlang onnodig geld kost. Om dit te bereiken is het van belang dat zowel de te behalen resultaten als de verzamelde data openbaar toegankelijk is.

Ontwikkelingsfase

Overheden kunnen evidence based policy ook in de ontwikkelingsfase voorafgaand aan de implementatie van beleid benutten, door vooraf te onderzoeken wat de te verwachten effecten van het beleid zijn en te leren van fouten uit eerder opgesteld beleid. Daarnaast leidt deze manier van opstellen van beleid tot een positieve stimulans voor organisaties om goed te presteren, doordat resultaten onderling te vergelijken zijn.

Nederlandse overheid

De Nederlandse overheid geeft beleid reeds vorm op basis van data en meetbare resultaten. Sira Consulting ondersteunt de Nederlandse overheid hierbij. Dit gebeurt onder andere door het uitvoeren van beleidsevaluaties, waarbij zij het beleid beoordeeld op doeltreffend- (effectief) en doelmatigheid (efficiënt). Zo’n evaluatie geeft duidelijkheid over de sterktes en zwaktes van beleid en over kansen en bedreigingen. Deze lessen gebruikt de overheid bij het opstellen van nieuw beleid. Overheden brengen ook vooraf effecten van beleid in kaart, met bijvoorbeeld een MKBA of regeldrukmeting, waarbij Sira Consulting overheden ondersteunt. Naast het kwantitatief inzichtelijk maken van effecten, doen wij concrete aanbevelingen om de effectiviteit en efficiënte van het beleid te verbeteren.